Η λαουτοκιθάρα

Μερικές παρατηρήσεις σχετικά με το θέμα της λαουτοκιθάρας:
α) όπως και να χει, η λαουτοκιθάρα παραμένει λαουτοειδές, υπό την έννοια ότι διατηρεί τις διαστηματικές σχέσεις του ελληνικού λαούτου και τον τρόπο παιξίματος. Επομένως, είναι καλύτερο, που, έστω και με αυτόν τον τρόπο, διατηρήθηκε και τελικά αναβίωσε, ο ρόλος του λαούτου στη δημοτική ορχήστρα.
β) Προσωπικά, ως λαουτιέρης (διαθέτω και λαουτοκιθάρα), έχω δεί με τα μάτια μου σε πανυγήρια να χρησιμοποιείται λαουτοκιθάρα στις εξής περιοχές: κυκλάδες (πάρος, αμοργός), ήπειρος (πωγώνι, κόνιτσα), θεσσαλία (αργιθέα), Μεσολόγγι και αλλού.
γ) Είναι γεγονός ότι υπάρχει διαφορά στο ηχόχρωμα, λόγω του σκάφους, αλλά και στις δυνατότητες του οργάνου, π.χ το λαούτο ευνοεί το οριζόντιο πάιξιμο ενώ η λαουτοκιθάρα το κάθετο.
δ) Το δράμα δεν είναι κατά τη γνώμη μου, η στροφή που έγινε κάποια στιγμή στη λαουτοκιθάρα ή (ακόμη χειρότερα) στην ηλεκτρική κιθάρα, το σκυλοδημοτικό, θέμα που παρουσιάσθηκε και αναλύθηκε πιο πάνω ικανοποιητικά.
Το δράμα είναι πολύ απλά, ότι αρκετοί, «έντεχνοι» και μη, κυρίως κιθαριστές, κοτσάρουν και «καμιά-δυό πενιές λαούτου» στη δισκογραφία τους και στις συναυλίες τους, «έτσι για το χρώμα», χωρίς να ξέρουν να παίζουν πραγματικά το όργανο αυτό (που έχει, ως γνωστόν 7 διαφορετικά κουρδίσματα, και δεκάδες τοπικές εκδοχές παιξίματος, αλλά και κλεψίματος των καθαρά σολιστικών οργάνων)
Αυτός ο βιασμός είναι κατά τη γνώμη μου ακόμη χειρότερος από την όποια αλλοίωση υπέστη το δημοτικό τις τελευταίες δεκαετίες (τουλάχιστον στην ομόνοια ήξεραν αρκεται να τραγουδούν και να πάιζουν, έστω και ηλεκτρικά…)
Το λαούτο, όπως διαμορφώθηκε στη σημερινή του μορφή, είναι αυθύπαρκτο όργανο, σταθερό μέλος της στεριανής και νησιωτικής κομπανίας, και, ευτυχώς, με το πλούσιο ηχόχρωμα και τις πολλές του δυνατότητες, κατέλαβε εκ νέου τη θέση που του αξίζει.
έκαστος στο είδος του…

1 «Μου αρέσει»

Για πες, για πες!

Για πες, για πες!

Κατά τη δική μου γνώμη το δράμα δεν είναι να εξελίσσονται οι παραδόσεις, προσθέτοντας λ.χ. όργανα ή τρόπους παιξίματος που δεν υπήρχαν, αλλά να εξελίσσονται όλες προς την ίδια κατεύθυνση (συγκερασμός, δυτική αρμονία, στροφή σε ένα περιορισμένο αριθμό συγκεκριμένων οργάνων, εξίσου στα νησιώτικα, τα στεριανά, τα λαϊκά, και σε δεκάδες και εκατοντάδες μουσικά είδη του κόσμου).

θα πώ, θα πώ…αν και είσαι από αυτούς που ξέρουν…
Όσον αφορά στο ηχόχρωμα: το λαούτο έχει μεγαλύτερο βάθος, ενώ η λαουτοκιθάρα είναι πιο στακάτη και «παίρνει» πιο πολύ τη ντο και γενικά τις μεσαίες περιοχές. Η λαουτοκιθάρα έχει φοβερά ανοικτά πιασίματα, ενώ το λαούτο έχει φοβερά πρίμα (ειδικά στο δικό μας πάιξιμο, το «αμολυτό» το νησιώτικο -απείρανθος, σίφνος, κάρπαθος,κάλυμνος, αλλά και στα παλιά ηπειρώτικα).
Αυτά είναι πρακτικά συμπεράσματα από την χρόνια κατοχή και παίξιμο κατά γενική ομολογία άριστων οργάνων που διαθέτω (Λαούτο Εμμ.Κοπελιάδη εβένινο 1928 και Δ.Μούρτζινου-κλίμακα 72,5, και εξαιρετικής λαουτοκιθάρας Κοπελιάδη-κλίμακα 65!)
όσο για τα κουρδίσματα…μην μου πείς ότι δεν τα ξέρεις: λα, μι (κρητικό), σι (κύθνος), λα ρε λα σολ (βόρεια ήπειρος), επίσης η χρησιμοποίηση καντινιού αντί τυλιχτής σε πολλές περιοχές (συνήθως στο αιγαίο), κάποιες μικροδιαφορές στη Χαλκιδική, και άλλα…
Επαναλαμβάνω, για να μην παραστήσω των ειδικό, αυτά προκύπτουν από την εμπειρική παρατήρηση και καταγραφή,προς θεού δεν είμαι μουσικολόγος (μπρρρρρ…)

όσο για το τελευταίο, συμφωνώ και επαυξάνω: τίποτε δεν απαγορεύεται, φυσικά, αλλά όχι και στη δυτικοποίηση των πάντων, η οποία επιβλήθηκε για να κάνει το αυτί μας λιγότερο παιδεμένο…
Περιττή η υπόμνηση των φαινομένων «σύλλογος κυριών φίλων μπιρίμπα προς διάδοσιν της ελληνικής μουσικής,ως γνησίου και μόνον απογόνου της αρχαίας όρχησης,χωρίς καμία άλλη πρόσμιξη επί 2.000 έτη», ή « είμαστε αριστεροί και βάζουμε το βοσκό Νικό Ξυλούρη να τραγουδήσει ριζίτικα στη μπουάτ, ενώ ταυτόχρονα χλευάζουμε τα τσάμικα του παπαδόπουλου»

δυστυχώς τα κατάφεραν…

αφού ξεπεράσαμε το «σκυλοδημοτικό», πάθαμε ποιότητα, και φθάσαμε να τραγουδάμε και να πάιζουμε τα δημοτικά σαν το Στυλιανό Μπέλλο, την Ειρήνη Παππά… ( ή όπως τραγουδά τους θρησκευτικούς ύμνους ο Γαιτάνος…)
Αν είχα να διαλέξω ανάμεσα στα δύο, θα προτιμούσα τον Καρναβά, το Σκαφίδα, τη Μαργαρώνη, το Βασιλόπουλο, το Μπραχόπουλο, το Μπαρμπεράκη, τον Κώστα τον Κονιτόπουλο και πολλούς άλλους χαρακτηρισμένους, με έκο, ενισχυτή λάμπα lem, και μαγνήτη Ideal.

Ευτυχώς έχω επιλογή, οπότε διαλέγω αυτό που και σήμερα πάιζω…

Το β/ηπειρώτικο σαφώς δεν το ήξερα. Αυτό είναι πραγματικά διαφορετικό κούρδισμα (τα υπόλοιπα είναι παραλλαγές της ίδιας ιδέας).

Στη Χαλκιδική τι κάνουν;

//youtu.be/FMxsxK145SM

//youtu.be/cmHEim7cSZI

Ψάχνοντας στο χαοτικό κόσμο του διαδικτύου για διάφορα μουσικά και μη, νομίζω πως εντόπισα -εντελώς τυχαία- μια παλιά φωτογραφία όπου φαίνεται η χρήση λαουτοκιθάρας. Επειδή έχω την εντύπωση πως σπανίζουν οι εικόνες με λαουτοκιθάρα εν δράσει, την παραθέτω εδώ:

Από καρναβάλι στην Ύδρα το 1967. Η φωτογραφία είναι του Φώτη Καζάζη και την βρήκα εδώ. Η λήψη δεν είναι κοντινή αλλά μια προσεκτική ματιά στο σχήμα του σκάφους αλλά και στον καβαλάρη δείχνει ότι μάλλον πρόκειται για λαουτοκιθάρα.

3 «Μου αρέσει»

Μάλλον, έτσι θα ‘λεγα κι εγώ. Δεν ξέρω ειδικά για το σχήμα του σκάφους, βλέπω όμως τη μεγάλη πενναριά, ακριβώς στο σχήμα της διαδρομής που κάνει η πένα του λαούτου. Και το κράτημα (στάση ) είναι τελείως λαουτίστικο. Για να μην πω και κάτι πιο παρακινδυνευμένο, ότι μάλλον ο παίχτης πατάει «μάστορη» (ανοιχτή συγχορδία Ρε με 4η), που αν παίζεις σ’ αυτές τις άβολες συνθήκες, περπατώντας και χωρίς λουρί και άρα χωρίς μεγάλη ευχέρεια στο παίξιμο, γενικά σε καλύπτει σαν ισοκράτης που την πιο πολλή ώρα θα είναι μέσα.

Χώρια που, ακόμη κι αν τελικά είναι κιθάρα, δεν παύει να είναι ωραία φωτογραφία!

2 «Μου αρέσει»

Μια φωτογραφία (τη χρονολογό περίπου στις αρχές του 70’) όπου φαίνεται η ηλεκτρική κιθάρα με οχτώ κλειδιά στο καράουλό. Την έχει μετατρέψει ο λαουτιέρης παίχτης Χριστόδουλος Ζούμπας σε ηλεκτρικό λαούτο!

1 «Μου αρέσει»

Και στη θεσσαλια ολη παλια, πολυ λαουτοκιθαρα, σε καμπο και βουνα. Ο μπαρμπαντωνης απο την λαρισσα εφτιαξε πολλες και ηταν πολυ καλα και φωνακλαδικα οργανα.

Καλησπέρα παιδια σκέφτομαι να μετατρέψω μια κλασσική κιθάρα σε λαουτοκιθαρα μπορεί να φτιάξω και κανάλι στο yt κανονική μετατροπή . Εσείς για κόψιμο ξύλου τι εργαλείο προτείνετε;

1 «Μου αρέσει»

καλη αρχή
ξεκίνα απο εδώ. τα εχουμε ξανά-συζητήσει αυτά.

Η λαουτοκιθαρα εχει πανω χορδες λαουτου. Πιστευεις οτι θα αντεξει η κιθαρα που εχεις, αυτες τις τασεις; ηθελα κι εγω να το κανω και τελικα προτιμησα μια παλια που βρηκα και γλιτωσα τον κοπο και την ταλαιπωρια. Αν οντως θελεις λαουτοκιθαρα και δεν το κανεις μονο για να ασχοληθεις με το ξυλο και την κατασκευη, ισως σου βρουμε κατι, διοτι εχουν παραμεινει πολλες και δεν τις αγοραζει κανεις, αφου ολοι θελουν λαουτο. :slightly_smiling_face:

Υποθέτω ότι με τις απαραίτητες μετατροπές θα γίνεται, και ότι αυτές οι μετατροπές είναι κάτι που βρίσκεται (δεν ξέρω πού, απλώς δεν πιστεύω να είναι τόσο εφτασφράγιστο μυστικό ώστε να πρέπει ο καθένας να τις ξαναανακαλύψει από το μηδέν).

Το ίδιο το όργανο, από μετατροπές σε κιθάρες δεν πρωτοξεκίνησε; Πιθανότατα κάποιες, τουλάχιστον, φορές.

Υπάρχουν στην αγορά λαουτοκιθαρες παλιές;; Αν ναι μπορείς φίλε να βοηθήσεις που να τις βρω;;

στην αγορα δεν υπαρχουν γενικα… μονο μεμονωμενα αν καποιος την παει σε καποιο μαγαζι για πουλημα η την βαλει σε αγγελια, και θα ειναι η δικη του αν ειναι καποιος ηλικιωμενος η απο το πατερα του η παππου του. απλως ειναι ενα οργανο που δεν εχει ζητηση και ολοι αυτοι που επαιζαν πλεον ειναι μεγαλοι και δεν δουλευουν, οποτε εχουν μεινει τα οργανα, ενω στα λαουτα επεσε σκουπα απο πριν 20 ετων. θελεις να κοιταξω να βρω κατι για σενα? παρε πρωτα ενα τηλ στον ανηψιο του μπαρμπαντωνη στη λαρισσα μηπως εχει τιποτα, διοτι αυτος εφτιαχνε τις καλυτερες. ισως ξερει καποιον που την δινει. λευτερης γιαννουλος λεγεται και εχει σελιδα στο φεις, με το εργαστηριο.

1 «Μου αρέσει»

Παιδιά δεν κάνετε μια σκούπα όλο το νημα από την αρχή; Έχει διάφορες πληροφορίες. Κι εγώ ξεκίνησα με το δεδομένο ότι η λαουτοκιθάρα ήρθε για μια περίοδο και μετά χάθηκε, αλλά τελικά δεν είναι έτσι.

Εχει δίκιο o @gibson355 , η κλασσική είναι για χορδές χαμηλών τάσεων, εντέρινες ή νάυλον, δεν αντέχει χορδές λαούτου. Ακουστική/λαϊκή κιθάρα ναι.

1 «Μου αρέσει»

Φίλε για φοιτητής δεν έχω τόσα χρήματα να πάρω λαουτοκιθαρα . Καλύτερα diy δεν βγαίνω:rofl::sob:

1 «Μου αρέσει»

Ποσα διαθετεις; δεν τις δινουν και πολυ ακριβα. Σε γενικες γραμμες απο 200 μεχρι 500- 600 αναλογως και την κατασταση φυσικα και εαν ειναι και απο κανα επωνυμο μαστορα μπορει να πανε για συλλεκτικες μετα.

Εκεί γύρω 200-250 διαθέτω

1 «Μου αρέσει»