Ο συνθέτης Δημοσθένης Ζάττας

Συνέχιση της συζήτησης από το :musical_note: Τι τραγούδι ακούμε… τώρα!:

Ξεκίνησα να απαντήσω στο άλλο νήμα με αφορμή τις παρατηρήσεις του Περικλή αλλά είδα ότι δεν υπήρχε τελείως σαν νήμα, οπότε γράφω εδώ. Σύμφωνα με το κανάλι του Κωνσταντόπουλου στο yt είναι επιθεωρησιακό ο Πινόκλης. Επίσης ο Δημοσθένης Ζάττας αναφέρεται ως συνθέτης και στιχουργός και στο sealabs εμφανίζεται ως δημιουργός 28 τραγουδιών. Οι μοναδικές πληροφορίες που βρήκα κάτω από τραγούδι του στο yt, τις οποίες παραθέτω αυτούσιες:
Γιὰ τὸν συνθέτη Δημόσθενη Ζάττα ἐλάχιστες πληροφορίες κατορθώσαμε νὰ συγκεντρώσουμε. Ἀπὸ τὶς ἐφημερίδες τῆς ἐποχῆς, ποὺ ἀναγνωρίζουν τὸ ταλέντο του, μαθαίνουμε ὅτι σπούδασε μουσικὴ στὴ Βιέννη καὶ στὸ Μπρεσλάου (σημερινὸ Βρότσλαβ Πολωνίας). Γύρω στὰ 1912 εἶχε ἤδη συνθέσει τὴν ὀπερέττα «Ναστραδὶν Χότζας» ποὺ παρουσιάστηκε στὴν Κωνσταντινούπολη. Συνολικὰ συνέθεσε τουλάχιστον ὀκτὼ ὀπερέττες, πολλὲς σὲ λιμπρέτα τοῦ Νικολάου Λάσκαρη. Ἀργότερα φαίνεται ὅτι σταδιοδρόμησε στὶς Η.Π.Α. ὅπου συνέχισε τὴ σύνθεση. Πολλὰ ἔργα του (ἰδίως χοροὶ τῆς ἐποχῆς) φαίνεται ὅτι ὑπῆρξαν δημοφιλῆ καὶ δισκογραφήθηκαν. Εἶναι ἐπίσης γνωστὴ περιοδεία του στὴν Αὐστραλία. Τὸ συνθέτικό του ἔργο εἶναι σήμερα ἄγνωστο, μὲ ἐξαίρεση κάποια ἐπιθεωρησιακά του τραγούδια.

ΥΓ: Αυτά με μια πολύ πρόχειρη αναζήτηση μιας και ξεκίνησε ως απάντηση της 1ας γραμμής στο προηγούμενο νήμα και εν τέλει κατέληξε αλλού. Θα το ψάξω και αν βρω κάτι παραπάνω θα επανέλθω. Κάθε διόρθωση/προσθήκη καλοδεχούμενη.

3 Likes

https://rebetiko.sealabs.net/display.php?d=0&recid=16643 Πινόκλης

COL 56096  B

ΕΘΝΙΚΟΣ ΚΗΡΥΞ 8-3-1934
ΕΘΝΙΚΟΣ ΚΗΡΥΞ 8-3-1934

3 Likes

Δε βλέπω να τον αναφέρει η Αύρα Ξεπαπαδάκου στο κεφάλαιο ‘Operetta in Greece’ του βιβλίου ‘The Cambridge Companion to Operetta’ (αλλά και για τον Χορ Χορ Αγά αναφέρει μόνο τις επισκέψεις θιάσων στην Αθήνα). Να υποθέσω ότι ο Ζάττας έδρασε στην Πόλη χωρίς να παρουσιαστούν ποτέ τα έργα του στην αθηναϊκή σκηνή;

Ίσως, ποιος ξέρει… Ενδιαφέρον θέμα αλλά κι εγώ όσα έγραψα παραπάνω γνωρίζω προς το παρόν…

Τον Δημοσθένη Ζάττα τον είχαμε βρει στο θέμα Σπάνιο κείμενο για την «Παξιμαδοκλέφτρα» το 1919

Εκεί είχαμε αναφέρει ότι είχε γράψει την μουσική για την οπερέτα του Ν.Λάσκαρη «Η κυρίες του Παξίμ», η οποία έκανε έναρξη στις 30/6/1921 στο θεατρικό σανίδι του «Πανελλήνιον» στην Αθήνα, με την τελευταία παράσταση να δίνεται στις 9/7/1921.

Στην εφημερίδα «Αθηναϊκή», στις 6/6/1921, είχε περάσει το παρακάτω σχόλιο.

ΑΘΗΝΑΪΚΗ 6-6-1921

Στις 30/6/1921, στην στήλη των θεάτρων, η πρώτη της οπερέτας «Η κυρίες του Παξίμ»

ΑΘΗΝΑΪΚΗ 30-6-1921

Άλλες πληροφορίες για την παρουσία του στην Ελλάδα δεν έχω βρει.

Από την οπερέτα αυτή προέκυψαν δύο (2) τραγούδια του Δ.Ζάττα στην δισκογραφία. Τα τραγούδια είναι τα «Κέρνα κέρνα» και «Για σένα μέρα νύχτα».

Το τραγούδι «Κέρνα κέρνα», πέρασε στην δισκογραφία και με τους τίτλους «Η κυρίες του παξήμ» από τον τίτλο της οπερέτας και «Όσο γυρίζει η σφαίρα» από τους πρώτους στίχους του τραγουδιού. Ηχογραφήθηκε συνολικά τέσσερις (4) φορές.

Το «Για σένα μέρα νύχτα» έκανε δύο (2) ηχογραφήσεις στην δισκογραφία των 78 στροφών.

Κάποιες ετικέτες των τραγουδιών του Δ.Ζάττα από την οπερέτα «Η κυρίες του Παξίμ», ανεβάσαμε στο θέμα με την “Παξιμαδοκλέφτρα”.

Τον Δημοσθένη Ζάττα τον βρίσκουμε πολύ συχνά να ανεβάζει οπερέτες του στην Αμερική, κατά την δεκαετία του 1930. Πολλές φορές μάλιστα συναντάμε και τιμητικές βραδιές προς τον Δ.Ζάππα, όπως επίσης και συμμετοχή του με την ορχήστρα του σε εκδηλώσεις των Ελληνικών σωματείων της Αμερικής.

Περισσότερα στοιχεία για την συνολική καλλιτεχνική του πορεία δεν έχω βρει.

4 Likes

Το βιβλίο ‘Μουσουργοί της Θράκης’ των Κωνστάντζου, Ταμβάκου και Τρικούπη, δεν έχει λήμμα για τον Ζάττα αλλά τον αναφέρει στο λήμμα για τον Λουκιανό Καββαδία, ο οποίος

Συνεργάστηκε µε την Οπερέτα Παντοπούλου δηµιουργώντας µία εστία πολιτισµού (µαζί µε συνθέτες όπως ο Δηµοσθένης Ζάττας, ο Ιερόθεος Σχίζας και ο τραγουδιστής Πέτρος Κυριακού) για τους οµογενείς στις Η.Π.Α. µε ποικίλες δραστηριότητες (παραστάσεις µε οπερέτες, κωµειδύλλια, συναυλίες, κ.ά.).

Τον Ιερόθεο Σχίζα τον ξέρω από τις ηχογραφήσεις της μαντολινάτας του.

Να θυμήσω και την επανεκτέλεση των καφέ αμάν αμέρικα.

2 Likes

Βρέθηκε μία ακόμη ηχογράφηση, η πέμπτη (5) του παραπάνω τραγουδιού. Προέρχεται από την Victor Αμερικής, με το τρίο Δημητριάδου στα φωνητικά. Περιέχει και “Χαβαϊκή” κιθάρα σύμφωνα με την ετικέτα του δίσκου.

VICTOR 68849  A

Το τραγούδι ηχογραφήθηκε πέντε (5) φορές με τρεις (3) διαφορετικούς τίτλους. Δεν έχουμε ήχο από το sealabs.

Μία ακόμη κυκλοφορία του τραγουδιού με τον Γιώργο Κανάκη από την δισκογραφική εταιρεία Victrola.

68850-Α

VICTROLA 68850 A

Συνολικά από την οπερέτα “Η κυρίες του Παξίμ”, τα δύο τραγούδια που παρουσιάσαμε ηχογραφήθηκαν σίγουρα επτά (7) φορές .

2 Likes

Χωρίς ήχο, πώς ξέρουμε ότι το τραγούδι που φέρει ως τίτλο τον τίτλο της οπερέτας είναι αυτό;

Το σχόλιο μου δεν έχουμε ήχο από το sealabs αφορά το τελευταίο τραγούδι με το Τρίο Δημητριάδου, την ετικέτα του οποίου παρουσιάσαμε σήμερα. Δεν αφορά το σύνολο των ηχογραφήσεων.

Από τις πέντε (5) ηχογραφήσεις του τραγουδιού, με τους τρεις διαφορετικούς τίτλους, έχουμε ήχο από τις τέσσερις (4). Την μόνη που δεν έχει το sealabs είναι αυτή με το Τρίο Δημητριάδου.

https://rebetiko.sealabs.net/display.php?string=οσο+γυριζει

1 Like