Δύο ακόμη σχόλια για το Εγέρασα και πέρασα:
1. Εκτός από τους έξτρα στίχους, οι Εμπειροτέχνες (που δεν ξέρω αν είναι Σερραίοι - πολύ πιθανόν) έχουν και κάποιες μικρές αλλά χαρακτηριστικές αποκλίσεις από τη μελωδία των μπαρμπάδων του Μελίκη. Βέβαια αυτό δε λέει τίποτε σ’ όποιον δεν έχει ακούσει τους μπαρμπάδες, και στο ΥΤ δεν τους έχουμε για να καταλάβετε σε τι αναφέρομαι. Όσοι όμως έχουν το δίσκο, αν συγκρίνουν, ίσως συμφωνήσουν ότι αυτές οι διαφορές δε θυμίζουν διασκευή αλλά μάλλον ότι έτσι το ήξεραν εκείνοι το τραγούδι. Αν το είχαν απλώς βγάλει από το δίσκο, όπως μπορώ λ.χ. να κάνω εγώ ή κάποιος άλλος εξίσου άσχετος, δε βλέπω γιατί να άλλαζαν τις συγκεκριμένες λεπτομέρειες.
Η σύγκριση των δύο εκτελέσεων με οδηγεί στη σκέψη ότι πολύ πιθανόν και των Εμπειροτεχνών να είναι εξίσου αυθεντική καταγραφή μιας προφορικά κληρονομημένης γνώσης. Είναι πιο σύγχρονοι μουσικοί, πιθανότατα σπουδαγμένοι, ΟΚ όλα αυτά, αλλά πέρα από το ύφος του παιξίματος, αυτή καθ’ εαυτήν η μελωδία (όπως και οι στίχοι τους) μυρίζουν εντόνως αληθινό, πρωτογενές.
2. Νομίζω ότι ο σκοπός είναι ο ίδιος με τα «Δάκρυα» που λέει ο Φουσταλιέρης. Οι στίχοι φυσικά είναι εντελώς άλλοι, η δε μελωδία και ο ρυθμός κάνουν και στα δύο κομμάτια κάτι ιδιωματικά γυρίσματα (διαφορετικά από το κρητικό στο σερραίικο), τέτοια που δεν είναι εύκολο να πεις αν στ’ αλήθεια υπόκειται κοινός πυρήνας και διαφέρει μόνο η επιφάνεια, αυτό που ακούμε νότα προς νότα, ή αν, αντιθέτως, πρόκειται για δύο άσχετους σκοπούς που κατά σύμπτωση έχουν κάποιες επιφανειακές ομοιότητες.
Με τον Φουσταλιέρη προφανώς το ξέρετε. Ακούστε το εδώ σε μια πολύ όμορφη (βρίσκω) σύγχρονη εκτέλεση του υιού Λαϊνάκη. Κάποιος σ’ αυτό το βίντεο σχολίασε ακριβώς αυτό, ότι είναι το ίδιο με το Εγέρασα. Από κει μου μπήκε και μένα η ιδέα, την οποία έχω ξαναγράψει και στο εσχάτως ανασυρθέν θέμα για τα ταμπαχανιώτικα (#27).