΄Ενα νέο βιβλίο για το ρεμπέτικο τραγούδι και όχι μόνο από τον φίλο και συνεργάτη μου στους Ρεμπέτ Ασκέρ Λεωνίδα Κιούση.
''Το ρεμπέτικο τραγούδι είναι ένα συγκεκριμένο, διακριτό είδος ελληνικού τραγουδιού, που υπάρχει εδώ κι ένα αιώνα. Διαπιστώνεται ότι είναι ένα λειτουργικό, σύγχρονο σύνολο καλλιτεχνικού γούστου, ψυχαγωγικής προτίμησης, διαμορφωτής συνειδητών και υποσυνείδητων συμπεριφορών, καθώς και υιοθέτησης αξιών. Οι “εσωτερικές” αναλύσεις για την αξία του, τους θρύλους του και των χαρακτηρισμών του, που δεν περιλαμβάνουν το περιβάλλον μέσα στο οποίο γεννιέται κι αναπτύσσεται μέχρι σήμερα, είναι αδιέξοδες. Το σύνολο του περιβάλλοντος αυτού, είναι η περίοδος της παγκοσμιοποίησης.
Οι άνθρωποι αυτής της περιόδου, την βιώνουν με τον ψυχικό τους κόσμο, τις υποσυνείδητες και συνειδητές τους ανθρώπινες ιδιότητες. Αυτό το συλλογικό υποσυνείδητο με το οποίο συμμετέχει ο ελληνικός λαός στις διάφορες περιόδους της, έχει τους πυλώνες του χάρη στις συλλογικές του πράξεις. Με το 1821,1922 και 1940 και τα ασύμφορα για τη παγκοσμιοποίηση “όχι” του, διαμόρφωσε το υποσυνείδητο του. Στο μεσοδιάστημα 1922-40 αυτή η ανταρσία, αυτά τα “όχι”, απόκτησαν στίχους και μουσική απ’ την τότε κατώτερη παραγωγική τάξη, που υψώθηκαν σε τέχνη και επεξεργασία όλων των πτυχών της καθημερινότητας της. ‘’
Λεωνίδας Κιούσης
Τι είδους παγκοσμιοποίηση λάμβανε χώρα το 1821, 1922 και 1940, και πώς ακριβώς τα συμβάντα της ελληνικής ιστορίας αυτών των χρόνων αποτελούν “όχι”/ανταρσία κατά της παγκοσμιοποίησης; Είμαι περίεργος να καταλάβω πώς ακριβώς εννοεί την παγκοσμιοποίηση ο συγγραφέας, γιατί μου φαίνεται ότι χάνουν το νόημα τους οι λέξεις όταν τις χρησιμοποιούμε έτσι.
Παγκοσμιοποίηση ήταν αυτό που συνέβαινε στην παγκόσμια οικονομία από το 1990-2010 περίπου, ας το πούμε χοντρικά νεοφιλελευθερισμό. Τα γεγονότα από τη πτώση του υπαρκτού σοσιαλισμού μέχρι την διεθνή οικονομική κρίση είναι πρόσφατα και όσοι είμαστε 30 και πάνω τα θυμόμαστε. Και υπάρχουν αρκετές αναλογίες με αυτό που συνέβαινε πριν 100 χρόνια, τον παλιό φιλελευθερισμό των χρόνων πριν το 1914. Και στις δυο περιπτώσεις ο οικονομικός φιλελευθερισμός είχε και τις πολιτιστικές του συνέπειες. Σίγουρα ο παλιός φιλελευθερισμός, τουλάχιστον στην Ανατολική Μεσόγειο, δεν πάει τόσο παλιά όσο το 1821, η όποια φιλελευθεροποίηση με τη συνθήκη του Κιουτσουκ Καϊναρτζή απέχει πολύ από τις συνθήκες που επικρατούσαν στην περιοχή μας το 1908 ή έστω το 1878, και σίγουρα δεν υπάρχει καμία ομοιότητα με το 1998.
Ο Α Παγκόσμιος Πόλεμος ήταν η απόλυτη κατάρρευση του παλιού φιλελευθερισμού. Αυτό που κρίθηκε το 1922 ήταν το πού θα βρίσκεται το σύνορο μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας και η μοίρα των πληθυσμών που βρέθηκαν στη “λάθος” πλευρά του συνόρου. Το παλιό παγκόσμιο σύστημα είχε ήδη καταρρεύσει με το ξέσπασμα του πολέμου, και το καινούριο που διαμορφώνεται σιγά σιγά από το 1919 κάθε άλλο παρά παγκοσμιοποιημένο είναι, είναι το τέλος των αυτοκρατοριών της Κεντρικής/Ανατολικής Ευρώπης (Οθωμανική, Αυστροουγγρική, Ρωσσική) και η αντικατάσταση τους από τα έθνη-κράτη.
Το 1940 είναι μια εποχή σαφώς διαφορετική και από την εποχή του παλιού Φιλελευθερισμού, και από την εποχή του παγκοσμιοποιημένου νεο-φιλελευθερισμού. Μέχρι και οι Αμερικάνοι από το κραχ και μετά πίστεψαν στον κρατικό παρεμβατισμό και υιοθέτησαν τον Κευνσιανισμό.
Αυτά δεν τα λέω για να μειώσω τα γεγονότα π.χ. του 1821 ή του 1940, η Ελλάδα ήταν μπροστά από την εποχή της και στη “σωστή πλευρά της ιστορίας” που λέει και το κλισέ.