Σύμφωνα με μερικούς ανθρώπους το μπλουζ και το ρεμπέτικο είναι το ίδιο ίδος μουσικης. Για κάποιο κόσμο το μπλουζ είναι από τον Πειραιά και το ρεμπετικο από το Μισισίπι. Για κάποιους το μπουζούκι είναι κύριο όργανο του μπλουζ και βάζουν στοίχημα ότι δεν μπορώ να βρω ΟΥΤΕ μια διαφορά ανάμεσα σε ρεμπέτικο και μπλουζ, κυριολεκτικά. Όποιος βάζει τέτοια στοιχήματα θα χάσει τα λεφτά του στον τζόγο. Και θα καταντήσει άστεγος στην Ομόνοια με αιτία να μην είναι τα ναρκωτικά. Αλλά ο τζόγος. Τα στοιχήματα, και, από που βγήκε η πεποίθηση ότι το ρεμπέτικο και το μπλουζ είναι το ίδιο πράγμα? Είναι σαν να σου λέω πως βρέχει, να μου λες ότι είναι τα πρωτοβροχια, ενώ είναι Αύγουστος! Η διαφορά κυριολεξίας και ειρωνίας? Εδω αν είναι χιούμορ δεν είναι αστείο άρα κρατάμε την κυριολεξία,.η οποία ή ειναι σουρεαλιστική ή είναι στο επίπεδο του τζογαδόρου που έβαζε τα στοιχήματα…
AI-generated summary
Η συζήτηση απορρίπτει την άποψη ότι το μπλουζ και το ρεμπέτικο είναι το ίδιο είδος μουσικής. Οι περισσότεροι συμμετέχοντες θεωρούν ότι οι ομοιότητες εντοπίζονται κυρίως στις κοινωνικές συνθήκες γέννησης και στην έκφραση των κατώτερων στρωμάτων, όχι στη μουσικολογία, πέρα από ορισμένα πολύ γενικά κοινά στοιχεία, όπως η χρήση τυποποιημένων φόρμουλων και έγχορδων οργάνων. Τονίζεται επίσης ότι οι ιστορικές και κοινωνικές αφετηρίες τους διαφέρουν σημαντικά. Μία πιο μετριοπαθής άποψη αναγνωρίζει αναλογίες στην ερμηνεία, τη θεματολογία, τον περιπλανώμενο μουσικό και τον ήχο, χωρίς όμως να εξισώνει τα δύο είδη. Παράλληλα, αρκετοί επισημαίνουν ότι το θέμα έχει συζητηθεί επανειλημμένα στο φόρουμ και προτείνουν αναζήτηση των παλαιότερων σχετικών νημάτων.
Καλά, μην τρελαθούμε. Ομοιότητες βλέπουν, όχι πλήρη ταύτιση.
Βέβαια κατά τη γνώμη μου οι πραγματικές ομοιότητες είναι πολύ μικρότερες απ’ όσο προβάλλεται από πολλούς. Έχει ξανασυζητηθεί πολλές φορές στο φόρουμ και εκεί που κατέληξε, αν θυμάμαι καλά, η τοπική μας «κοινή γνώμη» ήταν ότι οι αναλογίες υπάρχουν κυρίως στις συνθήκες όπου γεννήθηκαν αυτά τα είδη, που ακόμη κι αυτές δεν ταυτίζονται (άλλο ο εσωτερικός μετανάστης ή ο πρόσφυγας κι άλλο ο απελεύθερος σκλάβος) και, σ’ ό,τι αφορά την ίδια τη μουσική, μόνο ότι και τα δύο είδη πατάνε σε δεδομένες φόρμουλες, καλούπια, που δίνουν σ’ όλα τα ρεμπέτικα ή σ’ όλα τα μπλουζ κάποια βασικά κοινά χαρακτηριστικά. Όπως δηλαδή σ’ όλες τις λαϊκές μουσικές του κόσμου.
Γενικώς το κλισέ ότι το ρεμπέτικο είναι the Greek Blues είναι το ακραίο ξεχείλωμα κάποιων παρατηρήσεων που από μόνες τους θα έστεκαν, αρκεί να τις βλέπει κανείς μέσα στο σωστό τους πλαίσιο.
Αγαπητέ Orfrebetis, το θέμα που (ξαν- !!!) ανοίγεις έχει συζητηθεί κατά κόρον και μέχρις εξαντλήσεως στο χώρο αυτό, δεν έχεις παρά να πληκτρολογήσεις «μπλουζ ρεμπέτικο» στην αναζήτηση και θα σου βγάλει υλικό να διαβάζεις μήνες. Μην ξεκινήσουμε πάλι, φτου κι απ΄ την αρχή, τα ίδια πράγματα! Όποιος είναι κάπως καινούργιος και ενδιαφέρεται για λεπτομέρειες δεν έχει, ακριβώς, παρά να διαβάσει την πληθώρα των όσων έχουν ήδη συζητηθεί εδώ μέσα. Και αν, παρ’ όλ’ αυτά, του δημιουργηθούν κάποιες απορίες, θα συνεχίσει τη συζήτηση από ένα ήδη υπάρχον νήμα.
(α, βρε Περικλή, δεν σε πρόλαβα!)
Εδώ που τα λέμε, αυτό το «έχει ξανασυζητηθεί» ισχύει για πάρα πολλά θέματα στο φόρουμ. Φυσικό είναι βέβαια για κάποιον να είναι καινούργιο ένα θέμα που για άλλους είναι περσινά ξινά σταφύλια, αφού όταν «είχε ξανασυζητηθεί» δεν ήμασταν όλοι εδώ (*), μπαίνει συνέχεια καινούργιος κόσμος και κάποια θέματα διατηρούν διαχρονικά το ενδιαφέρον τους.
Αλλά ως γενικό κανόνα, καλό είναι να θυμόμαστε όλοι να ψάχνουμε πρώτα στην αναζήτηση πριν ανοίξουμε νέα συζήτηση.
____________________________
(*) Ή μπορεί και να ήμασταν αλλά να μην το θυμόμαστε βρε αδερφέ! Τι να πρωτοθυμηθείς; Εγώ συχνά την έχω πατήσει έτσι…
Πολύ πρόσφατα ανακινήθηκε αυτό American Blues Meets Greek Rebetiko: Νέα σειρά μαθημάτων από το New York University αλλά υπάρχουν και άλλα πάνω στο ίδιο θέμα. Χοντρικά ναι, συμφωνήσαμε ότι οι ομοιότητες είναι περισσότερο κοινωνιολογικές παρά μουσικές, θυμάμαι ιδιαίτερα τις σχετικές αναφορές σ’αυτό το θέμα Συμπεθεριό με το στανιό
Προσωπικά, αποκλείεται να συμφώνησα με αυτή τη συγκεκριμένη διατύπωση: η δική μου θέση είναι ότι οι (όποιες…) ομοιότητες μεταξύ των μουσικών ειδών μπλουζ και ρεμπέτικο, είναι α π ο κ λ ε ι σ τ ι κ ά κοινωνιολογικές, στο μουσικολογικό επίπεδο δεν υπάρχει απολύτως, μα απολύτως καμμία ομοιότητα, πέραν βέβαια από το ότι και τα δύο είδη χρησιμοποιούν τις ίδιες επτά νότες.
Όπως είπαν και οι προλαλήσαντες, είναι θέμα συζητημένο μέχρι αηδίας, και οι ομοιότητες είναι κοινωνιολογικές και όχι μουσικολογικές.
δυστυχώς ετσι είναι. και αυτο συμβαίνει , γιατι πολλοί λίγοι διαβάζουν τα προηγούμενα.
αρκούνται με τα ηγούμενα…
(για να παραφράσω τη γνωστή διαφήμιση).
τώρα για την ταύτιση Μπλούζ και Ρεμπέτικου , ειναι η απόδειξη οτι αυτοί που το ισχυρίζονται, δεν γνωρίζουν καλά ούτε τα Μπλούζ ούτε τα Ρεμπέτικα.
δεν πειράζει. αστ’ τους να λένε..
είχαμε δεν είχαμε, πάλι γι’αυτό μηλαμε..
Εντάξει, δεν είναι δα και κανένα σοβαρό σφάλμα να μη σκεφτείς να ψάξεις.
Απλώς το υπενθυμίζω. (Και στον εαυτό μου.)
Το ότι έχει ξανασυζητηθεί ένα θέμα δε σημαίνει κατ’ ανάγκην ότι εξαντλήθηκε. Όσοι συμμετείχαν είπαν και άκουσαν ό,τι είχαν να πουν και ν’ ακούσουν, αλλά κάποιον καιρό μετά άλλοι, που δεν ήταν, μπορούν κάλλιστα να το ακανικήσουν.
Έχει επιμείνει το σλόγκαν με το μπλουζ και το ρεμπέτικο. Παρόλο που σε μεγάλο βαθμό διαφωνώ, καθώς το ένα είναι αστική μουσική και το άλλο αγροτική μουσική της δουλείας, κάτι που αλλάζει πολύ τα δεδομένα στους στίχους και σε τυχόν ιδεολογίες, εξετάζω το που μοιάζουν. Φυσικά, ο έγχορδος αυτό συνοδευόμενος τραγουδιστής που παίζει με μια αδιόρατη λαϊκή και ειδική τεχνική, τραγουδώντας πόνο κυρίως και θέματα των κατώτατων στρωμάτων, είναι η βασική ομοιότητα. Μην ξεχνάμε ότι οι πρώιμοι μπουζουξήδες ήταν παίκτες με διάφορα κουρδίσματα και στιχάκια της παράδοσης και δικα τους. Κάποια παλαιά μουρμουρικα παρουσιάζουν και θεματικές ανάλογες. Δύο φίδια μαυροκεφαλα μου μαγείρεψαν και φαγα, μωρη διαβόλου κόρη κλπ. Ο λαϊκός ήρωας περιπλανώμενος μουσικός. Φυσικά αν εξετάσουμε πιο ειδικά, είναι και οι διαφορές μεγάλες. Αλλά αυτό που βγαίνει σαν εικόνα τη δεκαετία του είκοσι και του τριάντα, από το μπλουζ και το πρώτο ρεμπετικο, τα καθιστά νομίζω αρκετά ανάλογα σαν είδη. Μουσικά έχω ακούσει κάποιες λίγο θαραλλες εξισώσεις από κάποιους, που απλά δεν είναι εκει για μένα. Ηχητικά όμως, μιλάμε για λαϊκά όργανα με συρμάτινες χορδές κλπ κλπ που προφανώς κάπου έρχονται κοντά. Όπως όταν ακούς μπάντζο τενόρο σε παραδοσιακά ιρλανδικά, θα μπορούσε να είναι Τσιτσάνης