Συμπεθεριό με το στανιό.


#1

Στην Ελευθεροτυπία, φύλλο Τετάρτης 25 Φεβρουαρίου 2009 (χθες). Κριτική του Γ. Ε. Παπαδάκη στο δίσκο Νιρβάνα του Στ. Βαμβακάρη:
http://www.enet.gr/online/online_text/c=113,dt=25.02.2009,id=52902548
Ο μουσικοκριτικός δεν κρίνει, τόσο, αυτό καθαυτό το δίσκο αλλά το πλαίσιο στο οποίο αυτός κινείται…και το απορρίπτει.
Προσωπικά δεν ξέρω το δίσκο αυτό και δεν έχω άποψη. Με έχει τσιγκλίσει όμως η θέση του μουσικοκριτικού όσον αφορά τη σχέση των ροκάδων με το ρεμπέτικο. Ειδικότερα η φράση:
« Η θρυλούμενη ομοιότητα ανάμεσα στα δυο, άσχετα μεταξύ τους, είδη μουσικής [ΣΣ. Εννοεί blues και ρεμπέτικο] επινοήθηκε προκειμένου να δικαιολογηθούν όλοι εκείνοι (μουσικοί και ακροατές) που, ενώ σαν φανατικοί ροκάδες ή ελαφρο-ελαφροί ή ό,τι άλλο, απέρριπταν μετά βδελυγμίας τη λαϊκή μουσική, αίφνης (όταν ήλθε το… πλήρωμα του χρόνου και έγινε επικερδέστατη μόδα το ρεμπέτικο) μεταβλήθηκαν -χωρίς ντροπή- σε φανατικούς θαυμαστές του Μάρκου Βαμβακάρη και του μπουζουκιού.»
Δεν ξέρω για τους «ελαφρο-ελαφρούς» ή για για τους «ό,τι άλλο», αλλά οι «φανατικοί ροκάδες» δεν αγκάλιασαν το ρεμπέτικο «όταν ήλθε το… πλήρωμα του χρόνου και έγινε επικερδέστατη μόδα». Τουναντίον, οι «φανατικοί ροκάδες» πάντα εναντίον στη μόδα πήγαιναν (πηγαίναμε). Τουλάχιστον αυτή την εντύπωση είχαν (είχαμε).
Έχω να πω κι άλλα, αλλά δεν έχω χρόνο…


(Νίκος Πολίτης) #2

Ο Παπαδάκης, με τις κριτικές και το ύφος του οποίου συχνότατα έχω ριζικά διαφωνήσει, κριτική κάνει και εδώ. Αν ξεκινήσει κάποιος με τη διατύπωση ότι «το μπλούζ, από μουσική άποψη, έχει τόση σχέση με το ρεμπέτικο όση και ο φάντης με το κικινέλαιο», με την οποία συμφωνώ, κάθε άλλο (αν τα τραγούδια είναι ωραία, αν οι μουσικοί παίζουν επαρκώς κλπ. κλπ.) περιττεύει.

Υ.Γ. Και εγώ φανατικός ροκάς είμουνα και πάντα ανάποδα προς το ρεύμα πήγαινα. Γιαυτό, άλλωστε, έμαθα να παίζω μπουζούκι και προπολεμικά ρεμπέτικα πριν γίνουν της μόδας.


#3

Νίκο,
δεν έχω χρόνο τώρα αλλά κάποια στιγμή θα ήθελα να παραθέσω το δικό μου βίωμα σε σχέση με το ροκ και το ρεμπέτικο. Ίσως και άλλοι να έχουν παρόμοια.


(Papadero) #4

Εγώ ξεκίνησα 13 χρονών να γρατζουνάω ένα 4χορδο και στα 16 άρχισα να τυραννάω και την κιθάρα.Δεν είχα ποτέ πρόβλημα και πάντα περνούσα άνετα από τα rock blues στα ρεμπέτικα.Και κατόπιν πάντα έμπλεκα τα ακούσματα και στα παιξίματα μου. κι ακόμη και τώρα εύκολα εναλλάσω τα 2 είδη που προσωπικά μου φαίνεται ότι δένουν πολύ μεταξύ τους.Και ούτε ήμουν κι εξακολουθώ να μην είμαι της μόδας.:088:


(Δημήτρης) #5

Η μουσική είναι μία (αρκεί να είναι μουσική). Κι εμένα μ’ αρέσει το blues και τα cd του Hooker βρίσκονται σε περίοπτη θέση στη cdθήκη μου χωρίς να το κάνω για να πουλήσω μούρη ή να βρω άλλοθι. Όταν ακούω blues, ή και Rock n’ roll που μ’ αρέσει εξίσου, δε νιώθω ότι προδίνω το ρεμπέτικο.
Απλά, έχω καταλήξει ότι ο νταλγκάς, θέλει ματζόρε, αδέρφια…


(Νίκος Φρονιμόπουλος) #6

Τα δυό είδη είναι τόσο άσχετα, ώστε…ο Μπάτης να πάρει ένα blues που άκουσε και να γράψει τον « Μπουφετζή» του !!!:088:


(Νίκος Πολίτης) #7

Από το μπλούζ, το ρεμπέτικο δεν ξέρω να έχει επιρροές ούτε και αντιστρόφως. Το spiritual «In the rivers of Babylon” (εις ποταμόν Βαβυλώνος εκλαύσαμεν κλπ.), από το οποίο προήλθε το τραγουδάκι της ταβέρνας «I am so dry, I want to die», δεν έχει καμμία απολύτως μουσικολογική σχέση με μπλούζ. Άλλο είδος μουσικής. Τα δάνεια μεταξύ διαφορετικών μουσικών ειδών πάντως εμφανίζονται συχνά, απανταχού της υφηλίου.


(alanis) #8

Λεω τωρα εγω , μηπως εχει προβλημα με τον Στελιο Βαμβακαρη που ασχολειτε με τις ομοιοτητες μπλουζ και ρεμπετικου:080:


(billk) #9

Όχι και για του λόγου το αληθές αντιγράφω την τελευταία παράγραφο του άρθρου του Παπαδάκη:
“Δυστυχώς, ο αγνός, μερακλής, καλών προθέσεων και εξαίρετος, στο είδος του, μουσικός ατύχησε, κατά την ταπεινή μου γνώμη, στην επιλογή του να δώσει τόση βάση σε κύκλους που κατά βάσιν (και κατά παράδοσιν) απεχθάνονται το λαϊκό τραγούδι.”


(Δημήτρης Ν.) #10

Ελλείψει “μπράβο”…Συμφωνώ απόλυτα με τοποθέτηση του κ.Νίκου.
Όπως και το ρεμπέτικο βέβαια, ουδεμία σχέση έχει με το μπλουζ από μουσική πλευρά. Ούτε σαν αρμονία, ούτε σαν ρυθμός και πολύ περισσότερο,ούτε σαν μελωδία. Το να παίξεις μία πεντατονική με μπαγλαμά, δεν είναι τίποτα το ιδιαίτερο κι ας λέγεσαι και Βαμβακάρης!!!

Με το πωγωνήσιο είναι πιο κοντά (ίδιες 5τονικές κλίμακες, αργό tembo, παρόμοια αρμονία) μήπως να τα …“παντρέψουμε” και αυτά???:240:

Πάντως, τα μόνα κοινά στοιχεία, θεωρώ, που θα μπορούσαμε να βρούμε μεταξύ μπλουζ και ρεμπέτικα, είναι 2: η θεματολογία των τραγουδιών και η κοινωνική τάξη των δημιουργών.


(Παραδοξολόγος) #11

Υπάρχουν μερικοί τίτλοι, όπως ο “Τα μπλούζ της ανατολής”, “Ταγκο, Φαντο, Ρεμπέτικα” κ.α. οι οποίοι είναι πιασάρικοι, τραβάνε δηλαδή πολύ κόσμο που τους επαναλαμβάνει και επομένως χρησιμοποιούνται κατά κόρον από τα μέντια.:087:
Προσωπικά, με το ζόρι κρατιέμαι ώστε να μην ειρωνευτώ* αυτή την υπερβολή.

*Το ΄χα κάνει πάντως πριν 2 χρόνια


#12

Και εγώ πάνω-κάτω συμφωνώ ότι

  1. Μουσικολογικά τα είδη δεν έχουν σχέση.
  2. Τσιτάτα του τύπου «Ρεμπέτικο, το μπλουζ της ανατολής» είναι τουλάχιστον τραβηγμένα.
  3. Παντού θα υπάρχουν κατατρεγμένοι οπότε η μουσική τους κοινό νταλγκά θα βγάζει. Οποιαδήποτε περαιτέρω συσχέτιση είναι ανώφελη.

Όμως, εκείνο που νομίζω ότι υπάρχει κοινό στο ρεμπέτικο και στο ροκ (με επέκταση στα μπλουζ) είναι το …κοινό τους στην Ελλάδα. Πιο συγκεκριμένα αναφέρομαι στη γενιά μου (όσοι ήταν έφηβοι την περίοδο του 80-85) αλλά αυτό μπορεί να επεκτείνεται και σε άλλες γενιές. Προσωπικά, άκουγα ροκ τότε και, τυχαία, από μια ραδιοφωνική εκπομπή, ήλθα σε επαφή με το χώρο των παλιών ρεμπέτικων ηχογραφήσεων. Χωρίς καμιά διάθεση συσχετισμού μεταξύ των δύο ειδών για μια μεγάλη περίοδο άκουγα και τα δύο είδη ζώντας βίους παράλληλους κατά κάποιον τρόπο (όπως και ο Papadero παραπάνω). Διαπίστωσα σιγά-σιγά, ότι τα ίδια μυαλά με μένα είχαν και άλλοι. Δηλαδή, ήταν πολύ πιθανόν, σε κάποιο ροκά να άρεσε και το ρεμπέτικο (το αντίστροφο μάλλον δεν ισχύει). Με τον καιρό ανακάλυψα και τις διάφορες θεωρίας περί συσχέτισης κλπ (όπως επίσης και με το ταγκό το οποίο χόρευε η γιαγιά μου θεωρώντας το εξευγενισμένη μορφή χορού). Πώς λοιπόν το ελληνικό κοινό της ροκ (τουλάχιστον της δικής μου γενιάς) κατέληξε να γίνει σε μεγάλο ποσοστό δεκτικό στο ρεμπέτικο; Δε νομίζω πάντως ότι ήταν θέμα μόδας αλλά ούτε και θέμα εντυπωσιασμού.


(Δημήτρης) #13

Νομίζω πως είναι αφελές να ισχυριστεί κάποιος ότι συγγενεύει μουσικολογικά το ρεμπέτικο και το Blues. Οι ομοιότητες βρίσκονται, μάλλον, σε κοινωνιολογικό επίπεδο κι εκεί νομίζω πως θα έπρεπε πρωτίστως να αναζητηθούν. Το ρεμπέτικο και το Blues είναι έκφραση ανθρώπων που ζουν στις κοινωνικές παρυφές: πρόσφυγες και (ημι)παράνομοι οι ρεμπέτες, δέσμιοι των ρατσιστικών ανισοτήτων οι μαύροι του νότου. Από κει και πέρα, θα μου επιτρέψετε, εγώ βρίσκω και μερικά άλλα κοινά σημεία: Στίχος απλός (μερικές φορές απλοϊκός), θέματα καθημερινά, ενορχήστρωση φτωχή (στην καλύτερη), αλλά τα παραπάνω “μειονεκτήματα”, ισοσκελίζει το συναίσθημα που ξεχειλίζει και το καταλαβαίνει και ο Ολλανδός που ακούει ρεμπέτικα και φωνάζει “ώωπα” και ο Έλληνας που ακούει Blues κι ας μην ξέρει εγγλέζικα! Αυτό νιώθει κι ο Στέλιος(Βαμβακάρης) αυτό νιώθουν κι όσοι ακούν και τα δύο είδη μουσικής.
Πριν αρκετά χρόνια, είχα ακούσει, σ’ ένα φεστιβάλ νεολαίας, τον Luisiana Red. Έπιασε βροχή και οι διοργανωτές μάζευαν άρον-άρον τις μικροφωνικές. Έκατσε άλλη μια ώρα μες στη βροχή. “Φτιαγμένος” θα πείτε. ''Ντόπες υπάρχουν πολλές" θα πω εγώ. Στην περίπτωσή του, ήμασταν οι από κάτω, που βρεχόμαστε μαζί του…