Ας κάνουμε λοιπόν μια μικρή αφιέρωση στον κ. Σπύρο:
Όντως εννοούσα αν υπάρχει συζήτηση για την διαφορά στην διαπραγμάτευση του θέματος, δεν μεμφόμουν το φόρουμ για αδικία σε βάρος του δημοτικού, συγγνώμη αν δεν έγινα σαφής και ευχαριστώ για την αναφορά, τον Σωνιέ τον ξέρω, έχω μάλιστα διαβάσει τα «Μοιρολόγια» και θυμάμαι ότι τα είχα βρει πολύ καλά… Επί τη ευκαιρία, μήπως θυμάται κανείς ποιο βιβλίο για το δημοτικό είχα διαβάσει πριν καμιά εικοσαριά χρόνια στα Αγγλικά; Ξεκινούσε με συζήτηση του «Ο Κωνσταντίνος ο μικρός» και κάπου συζητούσε την «Ντερμπεντέρισσα».
Δεν ξέρω ποιο μπορεί να είναι, δεν πρέπει να το έχω διαβάσει. Αλλά να, για παράδειγμα: Ο «Κωσταντίνος ο μικρός», αν είναι εκείνο που υποθέτω -γιατί υπάρχουν πολλά με κοινή αρχή- , περιγράφει μια ιστορία κατάφωρης αδικίας αλλά χωρίς κανένα σχόλιο, ούτε από την αδικημένη ηρωίδα ούτε από τον αφηγητή, για την αδικία και τα σχετικά συναισθήματα. Ο Κωσταντίνος νιόπαντρος φεύγει στον πόλεμο, αφήνει τη γυναίκα του στη μάνα του να την προσέχει, κι εκείνη, μόλις οι δύο βρεθούν μόνες τους, τη βάζει σε χίλια δυο μαρτύρια. Λέει κάπου «κι εκείνη η σκύλα η άνομη», αλλά αυτό είναι όλο. Από κει και πέρα μόνο τα γεγονότα.
Δεν είναι περίπτωση κοινωνικής αδικίας (μια ολόκληρη κατηγορία ανθρώπων να αδικείται από μια άλλη ισχυρότερη), αλλά είναι ενδεικτικό της οπτικής του δημοτικού τραγουδιού. Σ’ ένα ρεμπέτικο δε θα το έλεγαν έτσι
Και στο Γιοφύρι της Άρτας, η γυναίκα του πρωτομάστορα, όταν αντιλήφθηκε ότι θα τη χτίσουν ζωντανή, το μόνο που λέει είναι αλίμονο στη μοίρα μου.
~ ~ ~ ~ ~ ~ ~
Εδώ και μερικά χρόνια έχει αρχίσει σταδιακά να εκδίδεται τη πολύτομη μελέτη του Παντελή Μπουκάλα «Πιάνω γραφή να γράψω - Δοκίμια για το δημοτικό τραγούδι». Κρίνοντας από τη θεματική δομή των τόμων που έχουν ήδη κυκλοφορήσει, σίγουρα σε κάποιον από τους ετοιμαζόμενους θα εξετάζει και το θέμα της αδικίας. (Ενδεικτικά: ΤΙΤΛΟΣ – Βιβλιοnet)
Σε σχέση όμως με το ρεμπέτικο, εγώ τουλάχιστον δεν ξέρω τίποτε…
Καλησπέρα, η ραπ μουσική δεν χρειάζεται μόνο μια Λουπα. Είναι γενημεννη από τα γκέτο της Αμερικής. Ξεκίνησε αν δεν κάνω λάθος από τις αρχές της δεκαετίας του 70. Οι ραπερ χρησιμοποιούσαν τους τενεκεδες από τα σκουπίδια για ρυθμό. Είναι από τις πιο φτωχές μουσικές, όχι σε νότες ή ιδέες, αλλά δεν χρειαζόταν γνώσεις ούτε όργανα…
Εδώ και πολύ καιρό ακούω για τα τραγούδια μπλους που μοιάζουν με ρεμπέτικα. Αλλά, εκτός άπο αυτό, υπάρχουν λόγοι που συσχετίζεται το ΡΕΜΠΕΤΙΚΟ με το ΜΠΛΚΥΖ; όταν το πρωτοάκουσα, μου ήρθε να βάλω τα γέλια. Οταν το έψαξα, κατάλαβα ότι έχει να κάνει με τραγούδια που μοιάζουν. Αλλά, αυτό είναι λίγο για να πει κανείς"α, πρακτικά το ίδιο πράμα είναι" κλπ. Υπάρχει κανένας παραπάνω λόγος;
Υπάρχει πολύς λόγος. Αναζήτησε «μπλουζ» στο φόρουμ και θα 'χεις να διαβάζεις για καιρό.
Γενικά, κάνε αναζητήσεις για κάθε ερώτηση που πιθανόν να έχει ξανατεθεί στο φόρουμ πριν την ξαναδιατυπώσεις κι εσύ.
Κατ’εμέ οχι. Περα απο το προφανες οτι ειναι ακουστικη μουσικη που ηχογραφηθηκε το 30’ που ωριμασε η δισκογραφια.
Πολιτισμικα λιγα ειναι τα κοινα. Το μπλουζ σαν μουσικη, ειναι μουσικη της αγροτοσκλαβιας, που σε καμια περιπτωση δεν ειναι ο μαγκας της πολης. Το ρεμπετικο ειναι δηλαδη μουσικη γραμμενη για αλλα τελειως δεδομενα.
Μουσικα καμια σχεση επισης. Η περιοδος που γραφανε και επειδη μιλαμε για εγχορδα κυριως τα κανει να μοιαζουν καπως, αλλα δεν εχουν σχεση πιστευω.
Μοιαζουν σιγουρα με το σκεπτικο της ‘‘απλοτητας’’ που παιζονται με ενα δυο οργανα.
Πολιτισμικα το ρεμπετικο (εννοω πριν λογοκρισια τα κομματια τα μαγκικα κλπ) ειναι πιο κοντα στο χιπ χοπ παρα στο μπλουζ.Μεχρι εχουν και χορο που μοιαζει με το ζεμπεκικο υπο την εννοια οτι καποιος χορευει οπως θελει (Εχουν και φιγουρα που σκουπιζουν το παπουτσι) και μιλανε για μαχαιρια, κινδυνο, αστυνομια, ερωτικα κλπ. Μιλαω για το πρωτο σταδιο του 80-90’.
Θεωρω οτι το γεγονος οτι οι ηχογραφησιες κυριως γινανε ιδια εποχη, μοιαζει ο ηχος, αλλα και η εξελιξη ειναι κοινη, υπο την εννοια οτι το μπλουζ, καποτε παιζοταν με ακουστικο οργανο, ιδιαιτερες κατα παικτη τεχνικες και κουρδισματα και μετεβη στον ηλεκτρισμο και την κανονικα κουρδισμενη κιθαρα, οπως το λαικο τραγουδι.
Τα γραφω λιγο οπως ναναι αλλα θελω να πω οτι ομοιοτητες κυριως υπαρχουν, λογω τεχνικων συγκυριων. Δεν ηταν στανταρ πχ τα τραγουδια να τα λεγανε σε 3:20 δευτερολεπτα, αλλα αμα το απαιτουσε η δισκογραφια γτ π.χ. δε γινοταν αλλιως, διαμορφωνε τις μουσικες. Επισης τα μικροφωνα ηταν πανω κατω κοινα κλπ κλπ
Τί εννοείς; Υπάρχει και μη ακουστική μουσική;
Καμια σχεση, επινοηση των τετοιολογων ηταν και εμεινε ο μυθος μετα του παραληρισμου των δυο ειδων. Καποιοι μετα ειπαν και για τα φαδο στην πορτογαλλια, η το ταγκο στην αργεντινη, αλλα εκει δεν επιασε η συνταγη. Παντως υπαρχει η μαρτυρια του τακη μπινη που συναντηθηκε με τον νατ κινγκ κοουλ στην αμερικη. Ο μπινης ελεγε τα γνωστα δικα του της εποχης. Του ειπε ο κοουλ οτι μοιαζουν με τα δικα τους τα μπλουζ. Με την εννοια οτι εκφραζουν παραπονο, θλιψη. Καπου υπαρχει σε συνεντευξη του αυτο…
Στο θέμα δεν έχω να προσθέσω κάτι, μια και έχουν ειπωθεί πολλά όμορφα στα σχόλια, απλά να προτείνω το πολύ όμορφο κόμικ του Robert Crumb „Mister Nostalgia“ ως μια προσέγγιση στο Blues, τους πρώτους μουσικούς του είδους και το backround τους (οκέι θυμίζουν εξαιρετικά πρόσωπα και κατάστασεις του ρεμπέτικου) αλλά κυρίως, διότι το κόμικ αυτό είναι μια κατάθεση του ΓΙΑΤΙ κάποιοι από εμάς συνεχίζουμε να αναζητάμε και να ακούμε αυτές τις δεν θα έλεγα παλιές, αλλά «αρχικές», μουσικές.
Πέραν του ότι τα ρεμπέτικα είναι μουσική σύνθεσης διαφόρων ιδιωμάτων της Μεσογείου και της Ανατολής, υπάρχει περισσότερο μια ομοιότητα τηρουμένων των αναλογιών πάντα, με τις μουσικές που γέννησε το χωνευτήρι της καραϊβικής προ ενός αιώνα και λιγότερο με τα μπλουζ του νότου των ΗΠΑ στην αρχική τους τουλαχιστον αγροτική-χιλιμπίλι μορφή…
…Μια βασική διαφορά της μαύρης μουσικης των ΗΠΑ, αλλά και γενικότερα στην Αμερική, είναι ένα θέμα βαθιά ταυτοτικό: η σκλαβιά των κάπου 300 χρόνων στην Αμερικανική ήπειρο υπήρξε για αυτούς ολοκληρωτική, τους αφαίρεσε παντελός σχεδόν, την γλώσσα και τα πολιτιστικά τους στοιχεία από την Αφρική, για τον μαύρο πληθυσμό της Αμερικής - αλλά και για όλες τις χώρες τις αφρικανικής ηπείρου στην δεκαετία του 60 και του 70, το ζήτημα της ανάκτησης, της επαναδημιουργίας μιας «coulture» και στην μουσική, υπήρξε και είναι ακόμη βασικό αίτημα , - και εκεί υπάρχει όντος μια πολύ ουσιαστική διαφορά με το backround των ρεμπέτικων. Ο καημός είναι κοινός στην ύπαρξη του, αλλά ή μελανχολία των δυο αυτών μουσικών είναι κάτι άλλο.