Βιβλιοθήκη Sealabs

Δύο νέα και πολύτιμα ντοκουμέντα μόλις ανέβηκαν στην ενότητα «Βιβλιοθήκη» του rebetiko.sealabs.net. Θα τα βρείτε εδώ: documenta.php, στη νεοδημιουργηθείσα κατηγορία «Συμφωνητικά και Συμβόλαια». Πρόκειται αφενός για ένα ιδιωτικό συμφωνητικό μεταξύ Φραγκούλη – Σέμση και The Gramophone Company Limited, το οποίο μας δίνει μια μικρή ιδέα για το πόσο ασφυκτικά ελεγχόμενες ήταν οι ηχογραφήσεις και οι πληρωμές των καλλιτεχνών από τις εταιρείες δίσκων, και αφετέρου για μια υπεύθυνη δήλωση των Περιστέρη - Σκαρβέλη - Σέμση που καθορίζει το πνευματικό δικαίωμα (ή καλύτερα την απουσία αυτού) σε δύο διάσημους μανέδες. Σε αυτό το δεύτερο ντοκουμέντο έχουμε τη σπάνια ευκαιρία να αντικρύσουμε την υπογραφή του Κώστα Σκαρβέλη, κάτι που νομίζω δεν έχει ξαναδημοσιευτεί και μάλλον αποτελεί μοναδική πρωτιά του sealabs. Ούτε σε μουσεία δεν υπάρχουν αυτά!

Και τα δύο έγγραφα είχαν συνταχτεί στα Γαλλικά. Στα pdf έχουμε ενσωματώσει ελληνική μετάφραση που ακολουθεί με ακρίβεια το πρωτότυπο κείμενο.

Τα τεκμήρια προέρχονται από το Αρχείο του Charles Howard. Στη μετάφραση από τα Γαλλικά στα Ελληνικά συνέβαλαν ο Μπάμπης Παπαδημητρίου και η Φωτεινή Βασιλοπούλου. Θερμές ευχαριστίες και στους τρεις!

DRS. 750 - ΔΡΧ. 750

ΤΟ ΓΚΑΖΕΛΙ ΤΟΥ ΦΘΙΣΙΚΟΥ

6 Likes

Μπράβο στον Charles βέβαια, για τον εντοπισμό των πολύτιμων αυτών ντοκουμέντων! Και φυσικά, μπράβο και σε όλους σας για την εξασφάλιση της διαιώνισής τους, όπως ελπίζω, για το ελληνόφωνο κοινό.

Μία παρατήρηση: Η πόλη Hayes του Middlessex της Αγγλίας (έγγραφο «Το γκαζέλι του Φθισικού»), αποδίδεται σωστά ως Hayes βεβαίως στα Γαλλικά στον στίχο 3, αλλά ως Haves στον στίχο 15. Προφανέστατα πρόκειται περί τυπογραφικού λάθους: αντί για y χτυπήθηκε το στοιχείο v. Και οι δύο τύποι αποδόθηκαν στα Ελληνικά με τη λέξη «Χάγης» (πτώση γενική). Γιατί; Χάγη είναι βεβαίως η πρωτεύουσα της Ολλανδίας (Den Haag στα Ολλανδικά, Hague στα γαλλικά) αλλά άλλο η Χάγη, άλλο το Hayes.

Και μία απορία: Πριν την (χειρόγραφη) προσθήκη της ημερομηνίας, με το ίδιο μάλλον χέρι έχει προηγηθεί, γραμμένο με κεφαλαία, το ακρωνύμιο ( ; ) DEAD. Μπορεί να φανταστεί κάποιος, τι μπορεί να σημαίνει αυτό; (όχι, βέβαια «ΝΕΚΡΟΣ»!!!)

Και ένα ακόμα: Τρομερός, ο Φραγκούλης! Γιατί, άραγε, να «θάφτηκε» από το σύστημα;

2 Likes

Ευχαριστώ για την επισήμανση, θα το διορθώσω. Το λάθος προέκυψε από κεκτημένη ταχύτητα. Αφοσιωθήκαμε τόσο πολύ στις επιμέρους λεπτομέρειες που δεν σταματήσαμε να σκεφτούμε αν η πόλη αποδόθηκε σωστά. Σίγουρα δεν είχα στο μυαλό μου τη Χάγη στην Ολλανδία όταν ετοίμαζα το προσχέδιο της μετάφρασης αλλά ίσως επηρεασμένος από εκεί να απέδωσα το Hayes ως «Χάγη» χωρίς να το καλοσκεφτώ και έμεινε μέχρι τέλους. Οπότε ναι, το σωστό θα ήταν «Χέιζ» (και όχι «Χαίηζ» που απαντάται στο διαδίκτυο μιας και τις ξένες λέξεις προτιμάμε να τις γράφουμε με την απλούστερη ορθογραφία)

Δεν μπορώ να αποκλείσω και το μακάβριο «ΝΕΚΡΟΣ». Ίσως η λέξη να σημειώθηκε από κάποιον τρίτο πολύ μετά τη σύνταξη του συμφωνητικού και μετά το θάνατο του Φραγκούλη για να επισημανθεί ότι η εταιρεία δεν οφείλει πλέον να του καταβάλλει ποσοστά (στο συμφωνητικό ορίζεται ότι «το εν λόγω ποσοστό επί των δικαιωμάτων θα είναι πληρωτέο για όσο ζω»). Βέβαια, μπορεί να είναι κάτι τελείως διαφορετικό γι’ αυτό και επιλέξαμε να το αφήσουμε αμετάφραστο.

1 Like

Μπράβο μάτι! Δεν το είχα προσέξει τόσο καιρό που ασχολιόμουν με την ψηφιοποίηση του εγγράφου. Πάντως νομίζω ότι δεν είναι v αλλά y που απλώς δεν τυπώθηκε η ουρίτσα του. Και αλλού στο κείμενο το y δεν τυπώνεται πλήρως (π.χ. στο δεύτερο “payable”). Αλλά στο σημείο αυτό… we’re splitting hairs, που θα έλεγαν και στην Ανγκλετέρα…

Πολύ σωστά, Κώστα! Τώρα που το ξαναβλέπω, το DEAD είναι πιο αχνό απ’ τη γραφή της ημερομηνίας και, επιπλέον, άλλο χέρι και κεφαλαία. Οπότε, πολύ λογικά θα μπορούσε να είναι αυτό που λές.

Στο δεύτερο payable (αν μεγεθύνεις με ctrl+ την απεικόνιση) το y διατηρεί ένα κομμάτι του κάτω μέρους του, την ουρίτσα ακριβώς, άρα y χτυπήθηκε, όχι v.

Την εποχή που δούλευα, όπου είχαμε εντοπίσει την προέλευση της έκφρασης «Οk» ως τα αρχικά κάποιου (Αμερικάνου) λογιστή μεγάλης εταιρίας που τίποτε δεν του ξέφευγε, κάποιοι συνάδελφοι στην εταιρία που δούλευα με ονόμαζαν «The Greek Ok”, γιατί έπιανα τυπογραφικά λάθη ακόμα και της καλύτερης δακτυλογράφου της εταιρίας…

1 Like

Το Άμστερνταμ ήταν. Πότε έγινε η Χάγη?

Σε αυτό υπάρχει ένα μικρό “μπέρδεμα”
" Does the Netherlands have 2 capitals?

The Two Capitals Of The Netherlands . The Netherlands is characterized by two capitals : Amsterdam and the Hague. Amsterdam became the official capital of independent Netherlands in 1814 after the defeat of the French. The Hague is the administrative center of the Netherlands , housing both the government and the court.
25 Απρ 2017."

1 Like

Έτοιμη και η διόρθωση:

ΤΟ ΓΚΑΖΕΛΙ ΤΟΥ ΦΘΙΣΙΚΟΥ [διορθωμένη μετάφραση]

5 Likes

Μια διόρθωση πρέπει να κάνω για να είμαι δίκαιος αφού, όπως με ενημέρωσε ο φίλος Μπάμπης, ο Παναγιώτης Κουνάδης είχε ήδη δημοσιεύσει από το 2003 το συμβόλαιο του Σκαρβέλη με την Κολούμπια όπου φαίνεται και εκεί η υπογραφή του σπουδαίου κιθαρίστα (Εις Ανάμνησιν στιγμών ελκυστικών, Τόμος Β΄, σελ. 90, εκδ. Κατάρτι). Όπως και να 'χει, το έγγραφο παραμένει σημαντικό όχι μόνο για τις υπογραφές των τριών αρχιμουσικών αλλά και λόγω περιεχομένου μιας και δεν έχουμε συχνά την ευκαιρία να γνωρίζουμε το παρασκήνιο των συμφωνιών μεταξύ εταιρειών και καλλιτεχνών.

4 Likes