Σμυρναίικο τραγούδι και Αμερικάνικες διασκευές

Όποιος η όποια ξέρει πληροφορίες για το ξένο κομμάτι κ θέλει ας τις μοιραστεί μαζί μας!

Ε, τι να πούμε…; Οι εκτελέσεις που ακούμε είναι στην αρχή από την Αγγελική Καραγιάννη, Α. Ζερ, Άσμα με το Θεσσαλό στο βιολί και ψιλά όργανα και κατόπιν από τον Bulee “Slim” Gaillard (Μπούλι Σλιμ Γκαγιάρ, 1916 - 1991), το οποίο υπάρχει και σε άλλη ζωντανή ηχογράφηση από μαγαζί. Ο Γκαγιάρ ήταν τραγουδιστής της jazz, πιανίστας, κιθαρίστας, τραγουδοποιός και άλλα. Ήταν γνωστός για τον τρόπο που χρησιμοποιούσε λέξεις δικής του επινοήσεως στο τραγούδι, το λεγόμενο “vout”. Ένα τέτοιου τύπου είναι και αυτό που ακούγεται στο παραπάνω βίντεο, όπου κάνει παιχνίδι με τα λόγια “tee say malee saynanay…”, που ίσως να είχε ακούσει από τους έλληνες μετανάστες στο Αμέρικα. Αυτά από μένα. Κανένας άλλος;

Σ’ ευχαριστώ πολύ για την απάντηση Μήτσο είσαι ψαγμένος κ φαίνεται . Αν κ για το πρώτο μέρος οι γνώμες διίστανται , κάποιος άλλος είπε οτι είναι η Βιργινία Μαγγίδου αλλά εγώ θα συμφωνήσω μαζί σου.Για τον Gaillard λένε πως ο πατέρας του ήταν Έλληνας ναυτικός και η μητέρα του Κουβανή ίσως γι’αυτό το εμπνεύστηκε…
Θα είχε ενδιαφέρον πάντως να μάθουμε αν υπάρχουν παρόμοιες διασκευές σε ρεμπέτικα η σμυρνέικα τραγούδια.

Το τραγούδι αυτό ήταν πασίγνωστο και δημοφιλέστατο, με πάρα πολλές εκτελέσεις σε Σμύρνη, Αμερική και Αθήνα. Η πληρέστερη (σε στίχους) μορφή του είναι περίπου η παρακάτω, συντεθειμένη από συρραφή διάσπαρτων δίστιχων κατά την προσφιλή μικρασιάτικη τακτική, αλλά με κεντρικό θέμα μιαν όμορφη κοπέλα απ’ το Σεβντνί Κιοΐ:

Τα ματάκια σου πουλί μου χαμηλοκυττάζουνε, σαν γυρίσουν και με δούνε στην καρδιά με σφάζουνε
Τι σε μέλλει εσένανε από που είμ’ εγώ, για ‘πο το Μπουρνόβα για ‘π’ το Κορδελιό (Μενεμένη, Καρατάσι, Σμύρνη, Σεβντή Κιοΐ, …)
Και τι σε μέλλει εσένανε απ’ το σαλβάρι μου, για στενό μου για φαρδύ μου για καράρι μου
Δεν μου λές καλέ κυρά μου, Τούρκ’ αν είσαι για Ρωμιά, για 'ν Εγγλέζα για Φραντζέζα, κι έχεις τόσην εμορφιά
Τα ματάκια σου πουλί μου, στον καθρέφτη μην τα δεις, γιατί μόνη σου αγαπιέσαι και εμένα λησμονείς
Ομορφη Σεβντικιαγιά μου, σαν περνάς στη γειτονιά, το Σεβντί Κιοΐ σηκώνεις και τρελλαίνεις το ντουνιά (τα παιδιά)

Επίσης
Τι σε μέλλει εσένανε κι όλο με ρωτάς, από ποιό χωριό είμ’ εγώ, αφού δεν μ’ αγαπάς

karar: απόφαση (δικαστηρίου), ισορροπία, σταθερότητα άρα, καράρι μου: γούστο μου και καπέλο μου. Ήταν χειραφετημένες οι μικρασιάτισσες, έστω και χωριάτισσες με σαλβάρι και όχι κρινολίνο.

Σε επανεκτελέσεις στην Αθήνα έχει προστεθεί και ο συγκινητικότατος στίχος

Απ” τη Σμύρνη έρχομαι να βρώ παρηγοριά, να βρώ μεσ’ στην Αθήνα μας αγάπη κι αγκαλιά

χαρακτηριστικός για τις προθέσεις με τις οποίες ήρθαν οι πρόσφυγες στη νέα τους πατρίδα και συγχρόνως θετικό μήνυμα ότι “η ζωή συνεχίζεται, όσα και αν τραβήξαμε…”. Δυστυχώς βέβαια, δεν βρήκαν την υποδοχή που ζήτησαν.

Το “vout” της τζαζίστικης διασκευής (λέγεται και “skοο – bi – dοο”) ξεκινάει πάντως με τα ελληνικά λόγια σε πιστή (με αμερικάνικη προφορά βέβαια) απόδοση, φυσικά από την αμερικάνικη ηχογράφηση που λέει “Τι σε μέλλει εσένανε, τι φουμάρω εγώ, λάκι στράκι για καμήλα για μελαχροινό”. Αφού λοιπόν άκουσε ο Αμερικάνος το τραγούδι από τους μετανάστες, άκουσε προσεκτικά και το δίσκο.